NHÀ THỜ LỚN HAY ĐỨC TIN LỚN?
Sau khi hoàn thành phiên trực nhà, tôi chuẩn bị đi tham dự thánh lễ Chúa Nhật tại một giáo xứ bên ngoài Đại Chủng viện. Trước lúc đi, tôi có trò chuyện với một thầy. Thầy hỏi tôi: “Nhà thờ đó có lớn không anh?” Một câu hỏi rất đỗi bình thường, tưởng chừng chẳng có gì đáng để suy nghĩ. Thế nhưng, câu hỏi ấy lại gợi lên trong tôi một suy tư về đời sống đức tin của mỗi người Kitô hữu: Điều gì thực sự làm nên sự lớn lao của một người có đức tin? Có phải nhà thờ càng lớn thì đời sống đức tin của những người đến đó càng sâu sắc và trọn hảo không?
Thật vậy, khi nhắc đến một ngôi nhà thờ, người ta thường nghĩ đến các kiểu kiến trúc Roman hay Gothic, diện tích, tháp chuông, các bức tượng, những hàng ghế dài hay vẻ nguy nga lộng lẫy của cung thánh. Tất cả những điều ấy góp phần làm cho ngôi thánh đường trở nên nổi bật và xứng hợp với vẻ trang nghiêm của việc thờ phượng Thiên Chúa. Tuy nhiên, vẻ lớn lao bên ngoài không phải lúc nào cũng phản ánh sự phong phú bên trong. Một ngôi nhà thờ có thể rất rộng lớn, nhưng lòng người đến đó chưa chắc đã rộng mở để đón nhận anh chị em mình. Một ngôi thánh đường có thể nguy nga, tráng lệ, nhưng nếu người bước vào đó vẫn mang trong lòng sự ganh ghét, ích kỷ, thiếu lòng bác ái và chưa biết tha thứ, thì vẻ đẹp của ngôi nhà thờ vẫn chưa thực sự trở thành vẻ đẹp của đời sống Kitô hữu.
Đến đây, tôi chợt nhớ lời của thánh Phaolô: “Giả như tôi được ơn nói tiên tri, và được biết hết mọi điều bí nhiệm, mọi lẽ cao siêu, hay có được tất cả đức tin đến chuyển núi dời non, mà không có đức mến, thì tôi cũng chẳng là gì.” (1 Cr 13,2) Lời ấy nhắc tôi rằng, điều làm nên giá trị của đời sống đức tin không chỉ là những gì chúng ta có thể nhìn thấy bên ngoài, nhưng trước hết là tình yêu mà chúng ta dành cho Thiên Chúa và tha nhân. Đức tin không chỉ dừng lại ở việc tham dự thánh lễ, đọc kinh, lần chuỗi hay thực hiện những việc đạo đức khác, nhưng còn phải được thể hiện bằng những hành động cụ thể trong đời sống hằng ngày. Đây cũng là điều mà Legio Mariae mời gọi mỗi hội viên suy nghĩ và thực hành. Người hội viên Legio không chỉ được mời gọi siêng năng cầu nguyện, tham dự thánh lễ và trung thành với những giờ kinh, nhưng còn phải biết đem đức tin vào trong từng công việc phục vụ. Một lời hỏi thăm người đau yếu, một lần kiên nhẫn lắng nghe người cô đơn, một sự cảm thông dành cho người đang gặp khó khăn, hay một hy sinh âm thầm mà không cần ai biết đến, tất cả đều có thể trở thành những dấu chỉ sống động của tình yêu Thiên Chúa. Có khi những việc ấy chẳng lớn lao trong mắt người đời, nhưng lại là những điều làm cho đức tin của chúng ta trở nên chân thật và sinh hoa kết trái.
Từ đó, tôi nghĩ đến một hoàn cảnh gia đình mà tôi có dịp ghé thăm trong chuyến đi mục vụ vừa rồi. Trong gia đình ấy, có một người phụ nữ đã ở tuổi trung niên, ngày ngày chăm sóc người mẹ năm nay đã 96 tuổi. Chăm sóc một người mẹ ở tuổi cao niên chắc hẳn không phải là chuyện dễ dàng. Đó có thể là chuẩn bị những bữa ăn không cố định, xoa bóp những lúc mẹ đau nhức khi trái trời, những đêm mất ngủ và biết bao công việc lặp đi lặp lại mà chẳng phải lúc nào cũng có người nhìn thấy. Cô có thể không làm những việc nổi bật trước cộng đoàn, nhưng qua sự hiện diện và chăm sóc dành cho mẹ, cô đang diễn tả tình yêu bằng những hành động rất cụ thể.
Nhìn vào hoàn cảnh ấy, tôi tự hỏi: Phải chăng đây cũng là một cách sống đức tin mà mỗi người chúng ta cần học hỏi? Tôi có thể đọc nhiều kinh, tham dự nhiều thánh lễ, nhưng tôi có biết sống khiêm nhường, quảng đại và yêu thương những người ở ngay bên cạnh mình không? Thánh Giacôbê đã nhắc nhở: “Đức tin không có hành động thì quả là đức tin chết.” (Gc 2,17) Một người có thể nói rất hay về lòng bác ái, tham dự nhiều sinh hoạt đạo đức, nhưng nếu chưa biết yêu thương những người thân cận thì đời sống đức tin vẫn cần phải hoàn thiện. Ngược lại, những hy sinh âm thầm trong gia đình, khi được thực hiện bằng tình yêu chân thành, có thể trở thành chứng tá sống động cho Tin Mừng. Có lẽ người phụ nữ kia không nghĩ mình đang làm một điều gì lớn lao; cô chỉ đơn giản là ở bên và chăm sóc mẹ. Nhưng chính trong sự trung thành với bổn phận hằng ngày ấy, tình yêu được thể hiện một cách cụ thể và gần gũi nhất.
Vì thế, sau câu hỏi đơn sơ của người anh em hôm ấy, tôi nhận ra rằng điều đáng quan tâm không chỉ là ngôi nhà thờ chúng ta sắp đến lớn đến đâu, nhưng còn là tâm hồn chúng ta có đủ rộng để đón nhận và yêu thương người khác hay không. Một ngôi nhà thờ nhỏ bé vẫn có thể là nơi quy tụ một cộng đoàn đầy lòng bác ái, hiệp nhất và sốt sắng. Ngược lại, một ngôi thánh đường đồ sộ cũng chưa thể bảo đảm rằng mọi người đến đó đều có một đời sống đức tin trưởng thành. Bởi lẽ, Thiên Chúa không chỉ nhìn đến những gì con người thấy ở bên ngoài, nhưng Người còn nhìn thấu tâm hồn và những chọn lựa âm thầm của mỗi người. Như lời Chúa phán với Samuel: “Thiên Chúa không nhìn theo kiểu người phàm: người phàm chỉ thấy điều mắt thấy, còn ĐỨC CHÚA thì thấy tận đáy lòng.” (1 Sm 16,7) Vì thế, giá trị của đời sống đức tin không hệ tại ở những gì lớn lao, nổi bật bên ngoài, nhưng ở tình yêu chân thành mà mỗi người dành cho Thiên Chúa và tha nhân, ngay cả trong những hy sinh nhỏ bé chẳng ai nhìn thấy.
Và có khi, một trong những nơi đẹp nhất để gặp gỡ Thiên Chúa không chỉ là một ngôi thánh đường nguy nga lộng lẫy, nhưng còn là chính mái nhà bình dị, nơi một người con vẫn âm thầm chăm sóc mẹ già 96 tuổi bằng tình yêu và sự hy sinh mỗi ngày.
Sau cùng, có lẽ câu hỏi đáng để tôi bận tâm không còn là: “Nhà thờ đó có lớn không?”, nhưng là: “Đức tin của tôi hôm nay có lớn lên trong tình yêu không? Và qua đời sống của tôi, người khác có nhận ra sự hiện diện của Thiên Chúa không?”
Chủng sinh Giuse Nguyễn Văn Minh
Thần học IV
